Ravnaja – selo u Rađevini

Ravnaja je malo selo u opštini Krupanj, u oblasti Rađevina, okrug Mačvanski. Površina seoskog atara je 811,1 hektara, a nadmorska visina 215 m. Selo deli na dva dela rečica Ravnajica koja se u ataru sela uliva u Jadar, na kome su nekada brašno mlele četiri vodenice, Tomića, Vidakuša, Kovačuša i Jankovića, od kojih ni jedna sada nije u funkciji.  Okružena je selima Bela Crkva, Mojković, Komirić i  Zavlaka. U selo se dolazi makadamskim putem dolinom Ravnajice, do dela koji se naziva Vis, a osim ovim putem do Donje male se može doći takodje makadamskim putevima „brdom“, a kuriozitet je – u drugoj deceniji 21. veka nema jednog metra asfaltnog puta. Selo nikada nije imalo školu, djaci prva četiri razreda pohadjaju u Mojkoviću a od petog do osmog odlaze u Zavlaku, izuzetak je period kada su  tečajevi za opismenjavanje organizovani po privatnim kućama po malama. Nema Dom kulture, nema prodavnicu, jedino mesto gde se Ravnajci okupljaju je Crkva Sv.proroka Ilije, u kojoj se služba održava dva puta godišnje, za Spasovdan i Ilindan, što su i crkvene slave.

ravnaja pod snegom
Ravnaja pod snegom

Prvi put se pominje 1528. godine, pod imenom Ramnaja, a naziv je dobila po geomorfološkom obeležju sela – ravan.

Prema popisu stanovnika iz 1863.godine, Ravnaja ima 302 glave koji žive u 42 doma, 156 muških i 146 ženskih, vrednost imovine sela je 2.700 dukata, i 309 talira prihoda.

1948.godine u Ravnaji je živelo 700 stanovnika,

1953. – 732,

1961. – 630,

1971. – 560,

1981. – 456,

1991. – 389,

2002. -323,

tako da je broj stanovnika sela na nivou od pre 150 godina /1863 -302/.

Stanovništvo se doselilo iz raznih krajeva. Starosedeoci su Antonići, a stari doseljenici nepoznatog porekla su Matići i Andrići. Marinkovići Petkovići i Živanovići /Ivanovići/ su iz  Kruščice, a Ostojići, Bajići, Perići, Jankovići i Pavlovići iz Jaklja, iz Užičkog kraja. Mitrovići iz Grahova iz Hercegovine, Mrkonjići iz Bosne, Kovačevići i Bojići iz  Radalja, Dimići, Nikolići, Milutinovići i Đurići iz Gornjeg Košlja, Jelići iz Bastava, Mijailovići iz Komirića, Krstići iz Šljivove, a Erčići iz Bele Crkve, uglavnom doseljeni u prvoj polovini 18.veka.

U selu se nalazi rudnik kalcijum-fluorita „Ravnaja“,  sa procenjenim rezervama od oko 1.000.000 tona ove strateške sirovine sa širokom namenom, nažalost, oduvek u fazi istraživanja, povremeno zatvaran, nikada u fazi eksploatacije. Poslovao je u okviru DP „26 septembar“ a sada je deo koncerna „Farmakom MB“.

selo Ravnaja - NOVA ZVONARA
Ravnaja -nova zvonara

Crkva Svetog proroka Ilije, sagradjena je na Crkvištu, na zemlji koju je poklonio Vladisav Ivanović, u Donjoj mali, pored izvora, na prostoru koji je sa svih strana okružen šumom, vidljiva samo iz vazduha! Pod vođstvom sveštenika Dragoljuba Dimitrijevića, crkva je osnovana 1923, a završena 1931. godine, a sagradili su je Mitar Aleksić, Vladisav Ivanović, Ljubisav Pavlović, Jovan Bojić iz Ravnaje, Dragija Grujičić iz Banjevca uz pomoć ostalih stanovnika sela. Crkva je obnovljena 2008. godine uz finansijsku pomoć Ministarstva kulture RS, i angažovanje stanovnika sela. Po legendi na mestu gde je crkva sagradjena,  zakopana su manastirska zvona!

Radjev kamen - selo Ravnaja
Radjev kamen - selo Ravnaja

Na tromeđi Ravnaje, Bele Crkve i Mojkovića je Rađev kamen, ogroman, prekrasan spomenik, koji je po legendi,  vojvodi Rađu, jednom od 7 vitezova kneza Lazara, podigla ljuba Anđelija, od kamena koji je dovezen iz Radalja sa 30 pari volova. Na ovom mestu se nedeljom u letnjem periodu održavalo „kolo“, tradicionalni seoski vašar koji je okupljao omladinu okolnih sela, gde se uz zvuke, u prvom periodu frule i dvojnica a kasnije i harmonike igralo kolo. Po Rađevu kamenu prekrasna zatalasana visoravan je dobila ime Rađevo polje, a cela oblast Rađevina.

Ravnaja je dala puno uspešnih ljudi a svakako najpoznatiji je dr Tihomir Aleksić, /1922-2004/, redovni profesor Elektrotehničkog fakulteta u Beogradu, stručnjak za računarsku tehniku i informatiku i jedan od najuglednijih srpskih naučnika iz oblasti računarstva, u drugoj polovini dvadesetog veka.

Pogledajte galeriju fotografija Ravnaje.

Autor teksta: Momčilo Ivanović

5 thoughts on “Ravnaja – selo u Rađevini”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>